ตรวจพันธุกรรมประเมินความเสี่ยงการเกิดโรคทางสมอง NEURO Genome

ตับเป็นอวัยวะที่ทำหน้าที่หลายอย่าง เช่น กรองของเสีย ผลิตน้ำดี เก็บสะสมพลังงาน และสังเคราะห์โปรตีน ตับที่แข็งแรงจึงมีความสำคัญต่อสุขภาพโดยรวมของเราโรคตับเกิดได้จากหลายสาเหตุโดยโรคตับส่วนหนึ่งมักไม่แสดงอาการในระยะเริ่มต้นหรือมีอาการไม่ชัดเจน เช่น ภาวะไขมันเกาะตับ (fatty liver) การติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีและซี ภาวะตับอักเสบจากแอลกอฮอล์ ภาวะตับอักเสบจากยาต่างๆการประเมินภาวะสุขภาพตับที่ละเอียดแม่นยำจึงเป็นสิ่งที่ไม่ควรมองข้ามเพราะจะทำให้ทราบว่าตับของเรายังทำงานได้ดี และมีสภาพโดยรวมอยู่ในเกณฑ์ปกติหรือไม่วิธีการตรวจสุขภาพตับการตรวจสุขภาพตับสามารถทำได้ในหลายรูปแบบ เช่น การตรวจเลือด เป็นการประเมินสุขภาพตับเบื้องต้นที่ได้รับความนิยมมากที่สุดการตรวจเลือดจะทำให้ผู้เข้ารับการตรวจทราบถึงภาวะของตับในขณะนั้นว่ามีการอักเสบหรือไม่แต่อาจตรวจได้ไม่ลึกพอที่จะบอกถึงโรคตับระยะเริ่มต้น เพราะมักยังไม่มีสัญญาณที่บ่งบอกได้จากผลเลือด หรือยังไม่สามารถบอกระยะของโรคตับเรื้อรังได้ว่ามีภาวะพังผืดในตับมากน้อยเพียงใด รวมถึงยังบอกถึงภาวะตับแข็งไม่ได้การตรวจพยาธิสภาพจากเนื้อตับ (liver biopsy) เป็นการตรวจโรคตับที่ละเอียดสามารถบอกสาเหตุและระยะของโรคตับได้อย่างแม่นยำแต่เนื่องจากขั้นตอนการตรวจจะมีอันตรายและมีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนสูงจึงไม่นิยมที่จะตรวจโดยวิธีนี้เป็นวิธีแรกๆ การตรวจตับด้วยการทำ FibroScan คืออะไร?ในปัจจุบันมีเทคโนโลยีใหม่ที่เรียกว่า FibroScan ซึ่งเป็นอุปกรณ์การตรวจตับที่อาศัยการวัดการสะท้อนของคลื่นเสียงความถี่ต่ำ แล้วแปลผลเป็นตัวเลขเพื่อประเมินภาวะความแข็งของตับ และปริมาณไขมันในตับ ทำให้ผู้เข้ารับการตรวจทราบว่ามีไขมันสะสมในตับมากแค่ไหน และมีปริมาณพังผืดในตับอยู่เท่าไหร่ มีภาวะตับแข็งหรือไม่ โดยที่ไม่จำเป็นต้องตัดชิ้นเนื้อตับไปตรวจทางพยาธิสภาพ ทำให้ลดความเสี่ยงในการเกิดภาวะแทรกซ้อนจากการตรวจได้การเตรียมตัวเมื่อต้องตรวจ FibroScan การตรวจ FibroScan สามารถทำได้อย่างปลอดภัย ไม่ก่อให้เกิดความเจ็บปวดแก่ผู้เข้ารับการตรวจ มีการเตรียมตัวที่ไม่ยุ่งยาก เพียงงดอาหาร 3-4 ชั่วโมงก่อนการตรวจ และใช้เวลาตรวจเพียง 10-15 นาที โดยผู้เข้ารับการตรวจจะอยู่ในท่านอนหงายจากนั้นแพทย์จะใช้อุปกรณ์การตรวจ (probe) ไปสัมผัสบริเวณชายโครงด้านขวาเพื่อวัดปริมาณไขมันและความแข็งของตับผลที่ได้จะมีความแม่นยำสูง แพทย์สามารถนำไปวางแผนเพื่อให้ผู้เข้ารับการตรวจดูแลตนเองหรือทำการรักษาได้อย่างเหมาะสมใครบ้างที่ควรตรวจ FibroScan? ผู้ที่ควรเข้ารับการตรวจ FibroScan มีอยู่หลายกลุ่มคน อาทิ ผู้ที่มีความเสี่ยงเป็นโรคตับ เช่น มีภาวะน้ำหนักเกินหรืออ้วนลงพุง ผู้ที่มีโรคตับเรื้อรัง ผู้ที่ดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ ผู้ที่มีการรับประทานยาที่มีผลต่อตับ ผู้ที่ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบชนิดเรื้อรัง ผู้ที่ตรวจพบภาวะตับผิดปกติจากผลเลือดหรือตรวจอัลตราซาวด์ ผู้ที่มีข้อบ่งชี้อื่นๆ ตามที่แพทย์พิจารณาข้อจำกัดของการตรวจ FibroScan การตรวจ FibroScan จะมีข้อจำกัดอยู่บ้าง เช่น ในผู้ป่วยที่อ้วนมากจะส่งผลให้การตรวจวัดทำได้ยาก ยกเว้นการใช้หัว probe ขนาดพิเศษ ผู้ป่วยที่มีภาวะท้องมาน (ascites) ผู้ที่ตั้งครรภ์ ผู้ที่ติดอุปกรณ์ทางการแพทย์บางชนิด เช่น ผู้ที่ใส่เครื่องกระตุ้นหัวใจ (pacemaker) ตรวจ FibroScan เพื่อวางแผนการดูแลตับ เมื่อทราบผลการตรวจ FibroScan ก็จะทำให้แพทย์วางแผนการดูแลผู้ป่วยได้อย่างตรงจุดมากขึ้น เช่น แนะนำการลดน้ำหนัก การออกกำลังกาย และควบคุมอาหารในผู้ป่วยที่ตรวจพบไขมันเกาะตับ และยังสามารถใช้ตรวจติดตามผลหลังจากผู้ป่วยได้ปรับพฤติกรรมมาระยะหนึ่ง เพื่อดูว่าค่าไขมันในตับและค่าความแข็งของตับลดลงหรือไม่มากน้อยเพียงใดการตรวจ FibroScan เป็นการตรวจที่มีประโยชน์ โดยเฉพาะในผู้ที่มีความเสี่ยงโรคตับเรื้อรังให้ผลการตรวจที่รวดเร็ว แม่นยำ ปลอดภัยไม่เจ็บดังนั้นหากพบว่ามีความเสี่ยงหรืออยากป้องกันไว้ก่อน แนะนำให้เข้ามารับการตรวจกับแพทย์เฉพาะทางก็จะทำให้เกิดการดูแลรักษาที่ถูกต้องเหมาะสมต่อไป

ขอบคุณข้อมูลจาก :https://www.phyathai.com/th