เช็กด่วน!6สัญญาณเตือนภัยเงียบเมื่อฮอร์โมนในร่างกายกำลังรวน

เวลาที่ร่างกายส่งสัญญาณเตือนด้วยความอ่อนเพลียอารมณ์เหวี่ยงหรือน้ำหนักที่ขึ้นเอาๆ หลายคนมักโทษความเครียดจากการทำงานหรือการพักผ่อนไม่เพียงพอแท้จริงแล้วต้นตอของปัญหาอาจมาจากศูนย์กลางการสั่งการที่สำคัญอย่างระบบฮอร์โมนที่กำลังเสียสมดุลฮอร์โมนทำหน้าที่เปรียบเสมือนผู้จัดการใหญ่ที่คอยควบคุมและประสานการทำงานของทุกระบบในร่างกายเมื่อไหร่ที่กลไกนี้เริ่มรวน การประท้วงรูปแบบต่างๆก็จะแสดงผลออกมาทางร่างกายและจิตใจพามาเช็ก 6 อาการยอดฮิตที่บ่งบอกว่าฮอร์โมนกำลังมีปัญหาพร้อมแนวทางฟื้นฟูฉบับเข้าใจง่ายเพื่อให้คุณดูแลตัวเองได้ทันท่วงที 6 สัญญาณเตือนว่าฮอร์โมนกำลังปั่นป่วน

• 1. อารมณ์แปรปรวนหงุดหงิดง่ายแบบไร้สาเหตุบางวันรู้สึกเศร้าซึมหรือโกรธง่ายจนคนรอบข้างตามไม่ทันอาการเหวี่ยงขึ้นลงแบบควบคุมไม่ได้นี้มีความเชื่อมโยงโดยตรงกับความไม่สมดุลของฮอร์โมนเอสโตรเจน (Estrogen) และโปรเจสเตอโรน (Progesterone) ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อสารสื่อประสาทในสมองทำให้อารมณ์ดิ่งหรือพุ่งสูงได้ง่ายกว่าปกติ
• 2. น้ำหนักพุ่งปรี๊ดหรือลดยากทั้งที่คุมอาหารกินเท่าเดิมหรือน้อยลงแต่น้ำหนักกลับเพิ่มขึ้น หรือพยายามออกกำลังกายอย่างหนักแต่น้ำหนักไม่ขยับลงเลยอาการนี้มักเกิดจากฮอร์โมนไทรอยด์ทำงานบกพร่อง ทำให้อัตราการเผาผลาญลดลงประกอบกับฮอร์โมนความเครียดอย่างคอร์ติซอล (Cortisol) ที่พุ่งสูงทำให้ร่างกายมีแนวโน้มกักเก็บไขมันสะสมไว้มากกว่าเดิม
• 3. นอนหลับยากตื่นกลางดึกบ่อยภาวะตาสว่างตอนดึกหลับๆตื่นๆหรือตื่นมาแล้วไม่สดชื่นมักมีสาเหตุจากการหลั่งฮอร์โมน เมลาโทนิน (Melatonin) ลดลงในขณะที่ฮอร์โมนคอร์ติซอลยังคงหลั่งออกมาพลุกพล่านในช่วงเวลาที่ควรพักผ่อน ส่งผลให้สมองตื่นตัวและร่างกายไม่ยอมเข้าสู่โหมดหลับลึก (Deep Sleep)
• 4. สิวบุกเรื้อรังหน้ามันผิดปกติปัญหาผิวพรรณที่กวนใจ เช่น สิวอักเสบเรื้อรังที่ขึ้นซ้ำซากบริเวณคางและกรอบหน้ามักเป็นสัญญาณเตือนของฮอร์โมนเพศชายหรือแอนโดรเจน (Androgen) ที่มีปริมาณสูงเกินไปฮอร์โมนตัวนี้จะไปกระตุ้นต่อมไขมันให้ทำงานหนักและผลิตน้ำมันออกมามากเป็นพิเศษจนเกิดการอุดตันรูขุมขนและกลายเป็นสิวเรื้อรังที่รักษายาก
• 5. อ่อนเพลียเรื้อรังพลังงานหดหายตลอดวันต่อให้ได้นอนเต็มอิ่ม 8 ชั่วโมงแต่ตื่นมาก็ยังรู้สึกหมดแรงไม่กระปรี้กระเปร่าอาการนี้มักมีความสัมพันธ์กับภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานต่ำ (Hypothyroidism) ทำให้เซลล์ในร่างกายผลิตพลังงานได้ไม่เต็มที่ หรืออาจเกิดจากภาวะต่อมหมวกไตล้า (Adrenal Fatigue) เนื่องจากการเผชิญกับความเครียดสะสมเป็นเวลานาน
• 6. ประจำเดือนมาไม่ปกติสำหรับผู้หญิงรอบเดือนที่รวนไม่ตรงเวลามามากหรือน้อยผิดปกติหรือขาดหายไปหลายเดือนถือเป็นตัวชี้วัดที่ชัดเจนที่สุดว่าระบบฮอร์โมนเพศกำลังมีปัญหาซึ่งหากปล่อยทิ้งไว้ไม่รีบปรับสมดุล อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อปัญหาสุขภาพระยะยาว เช่น ภาวะถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS) หรือภาวะมีบุตรยาก

แนวทางฟื้นฟูและปรับสมดุลฮอร์โมนจากภายในการกู้คืนระบบฮอร์โมนให้กลับมาทำงานเป็นปกติ ไม่จำเป็นต้องพึ่งยาเสมอไปแต่เริ่มต้นได้ง่ายๆด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน ดังนี้

• เติมสารอาหารที่เป็นมิตรกับฮอร์โมนฮอร์โมนเกือบทุกชนิดในร่างกายมี “โปรตีน” เป็นโครงสร้างหลักการได้รับโปรตีนคุณภาพดีและเพียงพอต่อวันจึงเป็นพื้นฐานสำคัญที่สุด พร้อมทั้งเสริมกรดไขมันดีจากอะโวคาโดปลาทะเลและถั่วต่างๆซึ่งเป็นวัตถุดิบสำคัญในการสังเคราะห์ฮอร์โมนพร้อมช่วยรักษาระดับน้ำตาลในเลือดให้คงที่
• จัดการความเครียดอย่างเป็นระบบหาเวลาผ่อนคลายสมองด้วยกิจกรรมที่ช่วยลดฮอร์โมนคอร์ติซอล เช่น การฝึกหายใจลึกๆ นั่งสมาธิ โยค้าง่ายๆหรือการหากิจกรรมงานอดิเรกที่ชื่นชอบเพื่อไม่ให้ฮอร์โมนความเครียดไปรบกวนระบบอื่นๆ
• รีเซ็ตนาฬิกาชีวิต (Circadian Rhythm) เข้านอนและตื่นนอนให้เป็นเวลาสม่ำเสมอทุกวัน เพื่อกระตุ้นให้ร่างกายหลั่งเมลาโทนินตามธรรมชาติ หลีกเลี่ยงการจ้องหน้าจอโทรศัพท์มือถือหรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่มีแสงสีฟ้าก่อนนอนอย่างน้อย 1 ชั่วโมง
• ขยับร่างกายแต่พอดีการออกกำลังกายสม่ำเสมอช่วยเพิ่มความไวต่ออินซูลินและกระตุ้นการไหลเวียนของฮอร์โมนแต่ควรเลือกความหนักหน่วงให้อยู่ในระดับที่พอดีไม่หักโหมจนเกินไปเพราะการออกกำลังกายหนักเกินไปอาจกระตุ้นให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมนความเครียดออกมามากขึ้นแทน