4 วิธีดูแลไตให้แข็งแรงลดความเสี่ยงไตวายก่อนวัยอันควร

ไตเป็นอวัยวะสำคัญที่ทำหน้าที่กรองของเสียและควบคุมสมดุลของเหลวในร่างกายแต่หลายคนกลับมองข้ามการดูแลไต จนกระทั่งมีอาการรุนแรงและเสี่ยงต่อภาวะไตวายเรื้อรัง การป้องกันตั้งแต่เนิ่นๆ เป็นวิธีที่ดีที่สุด มาดู 4 วิธีสำคัญในการชะลอความเสื่อมของไตและลดความเสี่ยงต่อโรคไตวายกัน

1. หลีกเลี่ยงยากลุ่มเอ็นเสด (NSAIDs) และยาคลายกล้ามเนื้อ

ยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ หรือ NSAIDs เช่น ไอบูโพรเฟน (Ibuprofen) และไดโคลฟีแนค (Diclofenac) เป็นยาที่หลายคนใช้บ่อยเพื่อลดอาการปวดและอักเสบ อย่างไรก็ตามยากลุ่มนี้อาจส่งผลกระทบต่อไตโดยตรง เนื่องจากมีการขับออกทางไตหากใช้เป็นเวลานานหรือใช้ในปริมาณสูง อาจทำให้ไตทำงานหนักขึ้นและเพิ่มความเสี่ยงต่อไตเสื่อมได้

คำแนะนำ:

• หากจำเป็นต้องใช้ยาเหล่านี้ ควรรับประทานตามคำแนะนำของแพทย์
• ผู้ที่มีภาวะไตเสื่อมหรือไตทำงานผิดปกติควรหลีกเลี่ยงยากลุ่มนี้โดยเด็ดขาด
• ใช้ยาแก้ปวดทางเลือก เช่น พาราเซตามอล แทน NSAIDs หากไม่มีข้อห้ามทางการแพทย์

2. งดทานสมุนไพรที่ไม่มีความจำเป็น

แม้ว่าสมุนไพรหลายชนิดจะมีประโยชน์ต่อสุขภาพ แต่การใช้สมุนไพรโดยไม่มีความรู้ที่ถูกต้องอาจส่งผลเสียต่อไตได้ เช่น สมุนไพรที่มีสารออกฤทธิ์แรงหรือมีโลหะหนักปนเปื้อน อาจทำให้ไตทำงานหนักขึ้นและเพิ่มความเสี่ยงต่อไตวายได้

คำแนะนำ:

• หลีกเลี่ยงการบริโภคสมุนไพรที่ไม่มีข้อมูลรองรับด้านความปลอดภัย
• หากจำเป็นต้องใช้สมุนไพร ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ
• หลีกเลี่ยงสมุนไพรที่มีสารพิษตกค้างหรือไม่ผ่านมาตรฐานความปลอดภัย

3. ควบคุมโรคประจำตัวให้ดี

โรคเรื้อรัง เช่น เบาหวานและความดันโลหิตสูงเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้ไตเสื่อมเร็วขึ้นหากปล่อยปละละเลย การทำงานของไตอาจลดลงจนถึงขั้นต้องฟอกไตในที่สุด ดังนั้น ผู้ที่มีโรคประจำตัวเหล่านี้ควรดูแลสุขภาพอย่างเคร่งครัด

คำแนะนำ:

• ผู้ป่วยเบาหวานควรควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ
• ผู้ป่วยความดันโลหิตสูงควรรับประทานยาตามแพทย์สั่งและหมั่นตรวจสุขภาพเป็นประจำ
• หลีกเลี่ยงอาหารที่มีโซเดียมสูงและลดปริมาณน้ำตาลในการบริโภค

4. ระวังอาหารแปลกใหม่หรืออาหารหมักดอง

การรับประทานอาหารที่ไม่ได้ผ่านกระบวนการผลิตที่ปลอดภัย เช่น อาหารหมักดองน้ำหมัก หรือน้ำสมุนไพรที่ไม่ได้มาตรฐานอาจมีสารปนเปื้อนหรือสารพิษที่เป็นอันตรายต่อไตโดยเฉพาะสารที่มีฤทธิ์ทำลายเซลล์ไตโดยตรง

คำแนะนำ:

• หลีกเลี่ยงการบริโภคอาหารหมักดองที่ไม่มีมาตรฐาน
• หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่อ้างสรรพคุณเกินจริงโดยไม่มีข้อมูลทางวิทยาศาสตร์รองรับ
• เลือกอาหารที่สดใหม่และผ่านการปรุงสุกอย่างถูกต้อง

แม้ว่าปัจจุบันการฟอกไตจะครอบคลุมสิทธิการรักษาพยาบาลฟรีในหลายกรณี แต่การต้องใช้ชีวิตด้วยการฟอกไตเป็นเรื่องที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตอย่างมากเพราะต้องใช้เวลาฟอกไต 4-5 ชั่วโมงต่อครั้ง และต้องทำสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ดังนั้น การป้องกันไตเสื่อมตั้งแต่เนิ่นๆ ด้วยการหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยงและดูแลสุขภาพไตอย่างเหมาะสมจึงเป็นสิ่งที่ควรให้ความสำคัญที่สุด