7 คำพูดเผลอพลั้งปากทำร้ายจิตใจลูกโดยไม่รู้ตัวสื่อสารอย่างไรให้สร้างพลังบวกแทนบาดแผลในใจ

เพราะคำพูดของพ่อแม่มีอิทธิพลต่อความรู้สึกและพัฒนาการทางอารมณ์ของลูกมากกว่าที่คิดในช่วงเวลาที่เหนื่อยล้าความเครียดสะสมหรือหวังดีอยากให้ลูกได้ดีหลายคนอาจเผลอใช้อารมณ์หรือใช้คำพูดที่ฟังดูรุนแรงโดยไม่ได้ตั้งใจแม้ผู้ใหญ่อาจลืมไปตามเวลาแต่สำหรับเด็ก คำพูดเหล่านั้นอาจกลายเป็นบาดแผลทางใจ (Emotional Scar) ที่ติดตัวไปจนโต เพราะเด็กไม่ได้จดจำเพียงแค่เนื้อหาของคำพูดแต่จดจำความรู้สึกด้อยค่าที่เกิดขึ้น ณ วินาทีนั้น 7 คำพูดติดปากที่ควรหลีกเลี่ยงและส่งผลต่อจิตใจลูกอย่างไร?

1. ทำไมไม่เก่งเหมือนคนอื่น/ดูลูกบ้านอื่นสิบั่นทอนความมั่นใจทำลายคุณค่าในตนเอง (Self-esteem) และสร้างความรู้สึกแข่งขันหรือเปรียบเทียบอยู่ตลอดเวลา
2. เลิกร้องไห้ได้แล้ว/จะร้องอะไรนักหนาทำให้เด็กกดทับอารมณ์ความรู้สึกไม่กล้าแสดงออกอย่างปลอดภัย เพราะคิดว่าการเสียใจหรือร้องไห้เป็นเรื่องผิด
3. ดื้อแบบนี้แม่ไม่รักนะสร้างภาวะวิตกกังวลเรื่องความสัมพันธ์ (Insecure Attachment) ทำให้เด็กเกิดความกลัวการถูกทอดทิ้ง
4. “เรื่องแค่นี้เอง/คิดมากไปได้ด้อยค่าความรู้สึกของเด็กทำให้ลูกรู้สึกว่าปัญหาหรือความกังวลของเขาไม่มีความหมายสำหรับพ่อแม่
5. เดี๋ยวให้ตำรวจมาจับเลยใช้ความกลัวในการควบคุมพฤติกรรมระยะสั้นซึ่งส่งผลเสียต่อการเรียนรู้เหตุผลที่แท้จริงและทำให้เด็กหวาดกลัวบุคคลภายนอกอย่างไม่มีเหตุผล
6. ถ้าทำไม่ได้ก็ไม่ต้องทำตัดโอกาสในการเรียนรู้ส่งเสริมให้เกิดภาวะยอมแพ้ง่ายเมื่อเผชิญอุปสรรค (Learned Helplessness)
7. โตขนาดนี้แล้วทำไมยังทำไม่ได้อีกสร้างความรู้สึกอับอายและกดดันทำให้เด็กกลัวการทำความผิดพลาดจนไม่กล้าทดลองสิ่งใหม่ๆ

เทคนิคการปรับเปลี่ยนวิธีสื่อสาร (Word Swap)

• เปลี่ยนจากการเปรียบเทียบเป็นการยอมรับในตัวตนหนี้ทำได้ดีขึ้นกว่าครั้งก่อนแล้วนะ พยายามได้ดีมาก
• เปลี่ยนจากการสั่งให้หยุดอารมณ์เป็นการรับฟังและสะท้อนอารมณ์แม่เห็นว่าหนูกำลังเสียใจอยู่นั่งพักก่อนได้นะถ้าพร้อมแล้วค่อยคุยกัน
• เปลี่ยนจากการขู่ให้กลัวเป็นการอธิบายเหตุผลและช่วยแก้ปัญหาถ้านอนดึกพรุ่งนี้เช้าจะง่วงนอนและเพลียนะเรามาร่วมกันจัดเวลาใหม่ดีกว่า

ข้อแนะนำเพิ่มเติมสำหรับพ่อแม่

• ตั้งสติและใช้เทคนิค Pause Button เมื่อรู้สึกว่าอารมณ์เริ่มขึ้นสูงให้สูดหายใจเข้าลึกๆ 3-5 วินาที ก่อนพูดคุยกับลูกเพื่อป้องกันการหลุดปากใช้คำพูดรุนแรง
• กล่าวขอโทษเมื่อเผลอพลั้งปากพ่อแม่ไม่จำเป็นต้องสมบูรณ์แบบ 100% หากเผลอพูดคำที่ไม่เหมาะสมออกไปการเอ่ยคำขอโทษอย่างจริงใจและอธิบายเหตุผลให้ลูกฟังจะช่วยซ่อมแซมความสัมพันธ์และสอนให้ลูกรู้จักการรับผิดชอบต่อคำพูดตนเองอีกด้วย

คำพูดของพ่อแม่คือคำทำนายอนาคตจิตใจของลูกการใส่ใจและเลือกใช้คำพูดที่สร้างสรรค์ในทุกๆวันคือการสร้างเกราะป้องกันทางอารมณ์ให้ลูกเติบโตเป็นคนที่มั่นใจและมีสุขภาพจิตที่แข็งแรงครับ